arrow-left-lightarrow-leftarrow-right-lightarrow-rightarrow-thin-left arrow-thin-right browser-search cup heart indicator laptop layers layout-4boxes layout-sideleft mail-heart mail map-pin mixer mouse nav paintbucket pencil-ruler phone picture play video
Insights On Topic

Een duidelijke I in het team

Tekst: Jelle Westendorp

Ik hou niet van ballen. Niet van corpsballen, maar ook niet van ballen met twee kanten: die met een binnen- en een buitenkant: gewone ballen, voetballen, basketballen, rugbyballen (volleyballen gaan nog). Maar stressballetjes met piepschuim erin of zaagsel kan ik hebben. Die komen niet zo hard aan… dacht ik.

Neem een derde dagdeel van een teamtraining met als thema: stress en conflicten. De groep had aangegeven per se mij als trainer te willen, iets wat mijn ego deed zwellen als een strandbal. Ik had me bovendien goed voorbereid dus was er helemaal klaar voor. De didactische en broodnodige herhaling van de theorie zat erop en om tegemoet te komen aan de kritiek dat het vorige dagdeel wel wat ‘statisch’ was had ik nu een spel gepland met stressballetjes. Van die soepele leren, kleurrijke, zachte Insights-balletjes. Het spel dat ze moesten doen is best lastig. Niet zozeer ingewikkeld van opzet, maar het vergt doorzettingsvermogen en stresstolerantie, omdat elke niet-gevangen worp betekent dat de hele cyclus weer van voren af aan begint.

Alle hens aan dek
Tijdens het gehakketak wie van de groep de coach zou zijn om het spel goed te sturen, werden de eerste schermutselingen zichtbaar. Eén van de teamleden stapte na het eerste oefenrondje uit de kring en merkte op dat hij niet van balsporten, in welke zin dan ook, hield en niet verder meedeed aan het spel. De groep kon gerust verder hoor, “Stoor je maar niet aan mij, ik vind het wel leuk om te kijken”. Hij ging net buiten de kring op een stoel zitten kijken. De groep keek elkaar aan, zeiden nog tegen de ‘stoelzitter’: “Het is maar een spelletje”, en gingen vervolgens verder met de opdracht. Dit lukte beter dan verwacht. Ze waren blij verrast met het goede resultaat, vooral omdat na mijn instructie de complexiteit van het spel zo groot leek.

‘Nu kunnen we verder; kom toch maar op met die ballen!’

Succes blijkt relatief
Als facilitator prees ik de groep en vroeg ik de deelnemers wat er tijdens het spel gebeurde. Stiekem wist ik al wat het juiste antwoord was en ik kon eigenlijk niet wachten om de groep aan te reiken wat ik had opgemerkt: stress,irritaties, blijheid, doorzettingsvermogen en nieuwe inzichten. En dit alles natuurlijk mooi gekoppeld aan de vier kleuren van Insights Discovery. Maar eerst subtiel polsen bij de groep. Mijn blik eindigde toevallig bij de ‘stoelzitter’ die zich daardoor geroepen voelde direct te vertellen wat er met hem was gebeurd. Hij had genoten van (het kijken naar) het spel en was trots op zijn collega’s. Maar de essentie was, dat hij tijdens het eerste rondje van het balspel over zijn grens was gegaan.

Hij hield niet van dit soort spelletjes en had in eerste instantie toch meegedaan. Hij wilde, zoals hij zich ooit eerder had voorgenomen, luisteren naar zijn gevoel en daarnaar handelen. En toen gebeurde er iets in de groep: een absoluut déjà vu! Sommige deelnemers herinnerden zich plots eerdere vergaderingen. Wat ze dachten te zien was dat de ‘stoelzitter’ altijd alle aandacht naar zich toe trok. Ai, dacht ik, daar gaat mijn zorgvuldig voorbereide programma van vanmiddag.

Er ontstond een heftig en emotioneel groepsgesprek. Meer dan een uur lang luchtten mensen hun hart. De emoties liepen hoog op. Maar uiteindelijk was iedereen blij met de afloop; het probleem lag op tafel, was zichtbaar geworden en kon nu worden aangepakt. De ‘stoelzitter’ zou professionele begeleiding moeten krijgen, vertrouwde de manager mij toe tijdens de break.

Er blijkt een I in TEAM
Thuisgekomen en reflecterend op het gebeurde durfde ik de neerslachtige opgetogenheid van de manager en de groep (dat nog geen team was) niet te omarmen. Dit ging niet over één iemand! Dit is groepsdynamica. Maar welke betekenis kon het gebeurde hebben? Met mijn introverte voorkeur ging ik rustig zitten en zette mijn gedachten op papier.

En toen deden die stressballen alsnog even pijn: ik had, ondanks het dagthema, onderschat hoeveel stress ik in de groep bracht met het spel. Ik had achteraf het gevoel onvoldoende voorbereid te zijn geweest op alle emoties en mijn programma was – zo voelde ik dat – in de soep gelopen. Later kwam ik tot de conclusie dat het toch goed was. De pijn was boven tafel gekomen, zoals de manager ook al opmerkte.

De ’stoelzitter’ die tijdens het spel zijn grenzen ging bewaken, trok met zijn actie de aandacht naar zich toe; die persoonlijke aandacht was ook in zijn werk voor hem belangrijk om te kunnen blijven functioneren binnen een turbulente organisatie (managementwisselingen, verandertrajecten, reorganisaties). Met die aandacht voelde hij zich verzekerd van respect voor zijn grenzen om zo zijn rol naar behoren te kunnen uitvoeren in een complexe werkomgeving. Dat was zijn belang. Persoonlijk zo scherp zijn grens stellen leek op het moment zelf geen teambelang maar juist in dit eigenbelang balde hij alles samen van waar het team als geheel naar snakte: AANDACHT. Aandacht om zo vanuit de organisatie respect te winnen voor de teamgrenzen. De I in team bleek in dit geval onbewust ook de I van de groep te zijn.

Jelle Westendorp

Jelle is coach en trainer voor vakmensen in techniek, (technisch) onderwijs en de maritieme sector. Het begeleiden van competentie-ontwikkeling, persoonlijke ontwik-keling en –effectiviteit, leiderschap, communicatie en samenwerking binnen deze béta-wereld is zijn specialiteit.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *